ГлавнаяИнтервьюМялум дарапIу дявдин игит

Мялум дарапIу дявдин игит

1 1 1 1 1 1 1 1 1 1 Рейтинг 5.00 (5 Голосов)

2bae0747 e2c8 4745 8845 3c153373c7da

Ноябрин 6-пи йигъ уголовно-исполнительный гъурулушдин хусуси хатIасузвалин гъуллугъчйирин Йигъси къайд апIуру. Му гъурулушдиъ лихурайидарин ляхин хатIалуб, гизаф жавабдарвал тIалаб апIруб, бязи вахтари кIваз ва кIулиз гизаф аьзаб тувруб ву. Урусатдин РД-йиъ айи УФСИН-дин гъуллугъчйириз ноябрин вазлиъ учухъди гюрюшмиш хьуз мумкинвал дибрихъувализ лигну, ич гюрюш цIиб кьандиси гъабхьнийи. 

Дагъустан Республикайиъ айи жазйир тамам апIбан Федералин гъуллугъну, 2020-пи йисаз вуйи уголовно-исполнительный гъурулушдин артмиш’валин Концепция уьмриз кечирмиш апIури, ляхин кIулиз адабгъура. УИС-дин важиблу терефарикан саб – жямяаьтлугъ гюзчивалин мялуматарин дакьатарин улихь ачухъвал ву. Гъийин ич сюгьбатчи вахтназ вуди Урусатдин РД-йиъ айи УФСИН-дин ОСБ-йин начальникдин вазифйир кIулиз адагъурайи айтIан гъуллугънан подполковник Арсен Мягьямедгьянифаевич Ярягьмедов ву.

– Арсен Мягьямедгьянифаевич, Урусатдин УФСИН-дин РД-йиъ айи хусуси хатIасузвалин отделин асас вазифйир фицдар ву?

– Гьаму йисан ноябрин вазлиъ ич отдел тешкил гъапIхъан мина 9 йис тамам гъабхьну.

Отделиъ 11 касди ляхин апIура. МВД-йин гъуллугънан вари отделарихъди сигъ аьлакьайиъ ади лихурача.

Ич отдели асас вуди коррупцияйин тахсиркарвалар хьуз гъидритбан, УИС-дин гъуллугъчйирин ва дурарин хизанарин хатIасузвал тямин апбан, УИС-дин гъуллугъназ кIваъ чIуру метлебар айи касар кьабул апIуз гъидритбан, РД-йин УИС-дин гъуллугъчйирин тахсиркарвалар ашкар апIбан ва гьадму жюре жара ляхнар кIулиз адагъура. Коррупцияйин гьяракатар адру саб уьлкера дюн’яйийиъ адар, коррупция адру сабкьана циркилра абгуз лап читинди ву. Ич отдел, асас вуди УИС-дин цирклиъ къанун тамам апIбан бадали, ачмиш гъапIуб ву. Гъийин девриъ дустгъариъ вари жюрейин тахсиркарвалар гъапIу касар а. Гьадрарихъди ич гъуллугъчйирин гъуллугънан дару аьлакьйир духьну ккундар. Дустагъдиъ итнайидарихьна наркотикар гъахувал, телефонар тувувал ва гьацдар жара гьяракатар – му къанунсуз ляхнар ву.

Дустгъарин гъурулушдиъ гъуллугъ апIувал думукьан рягьят ляхин дар. Фицики дустагъдиъ лап гъагъи тахсиркарвалар, лутивал, кучIал, аьмал, угъривал, тIараш гъапIдар гизаф а. Дурарихъди гафар апIубра лап читинди ву. Гьарсар тахсиркри учв гьякь вуди гьисаб апIуру. Хъа ухьуз мялум вуйиганси, къанун гьякь ву.

– Арсен Мягьямедгьянифаевич, учуз уву Табасаран райондин ОВД-йин ракк-нарихъ теракт гъабхьиган, зийнар гъахьи, яв йирфар ккивну, сар бицIи риш гъюрхю касси мялум вучуз. Гьадму гьядисайикан цIиб яркьуди кидибта.

– 2013-пи йис – му йиз уьмриъ кIваълан дурубшру йис ву. Гьадму талат йигъан гвачIнинган ляхниз дуфнайза. Аьдати йигъ вуйи. КПП-йихь дийигъну, таниш вуйи касарихъди гаф-чIал апIурайза. Гьаму вахтна, кIваин илмийиз, сакъал ккайи жигьил бали хъапIрайи саб лизи «семерка» машин, гъагъ айивалиан жилик кубкIри, аьхю сесниинди дуфну, ОВД-йин рукьан раккнариъ йивну дийибгънйи, ва кьюб-шубуб секунддилан тIубкIувал гъабхьнийи. ТIубкIувалин кьувватну узу саб кьадар манзилназ гатIархьну. Узу ачмиш шлуган, йиз багахь сар бицIи ришра хьайи, му бедбахтвалин дюшюшну дугъаз фукIара гъапIундайи, ва думу гъудужвну гъушнийи. Хъа, зийнар духьнашра, узура гъудужвну гъушнийза, хъасин саб бицIи манзилналан, хъанара амриан душну, алдакнийзу, ва узу больницайиз гъухнийи. Террористдин метлеб – райондиз тазади гьаънайи ППС-дин гъуллугъчйир терг апIувал вуди гъабхьну. Хъа дурар, улхьан йишван Мягьячгъалайиан дих дапIну, гьадина душнади гъахьну. Террористарин метлеб кIулиз удубчIвундар.

Гьадму гъагъи гьядисайин кьяляхъ, сагъламвал къайдайиз хури, швнуб-саб ваз гъабхьнийиз, зийнар гизаф гъахьнийзуз.

Гьаму тIубкIвалин дюшюш шлу вахтна мектебдиз гъягъюрайи бицIирин улихь узу гьахъну, гьадгъахьинди гъюру тIубкIувалин кьувват, рукьар – тикйир узухьинди гъафну, саб гафниинди, гьадму бицIир узу ккеркну, думу зиян дархьиди гъузну. Узу дидкан фикир апIури адайза, хъа чпин веледдин уьмур гъюбхну кIури, бицIирин абйир-бабар швнуб-саб ражари уз’ин улуркьуз гъафнийи.

Му гьядисйирин бинайиинди РД-йиъ айи МВД-йин пресс-гъуллугънаъ лихурайи Сайгибат Ягь’яевайи документальный фильмра адабгънийи. Думу «Мялум дарапIу дявдин игитар» кIуру фильм сачра, сурчанра сабпи йишваз лайикьлу гъабхьну.

– Ихь темайихъна хътакури, гьерхуз ккундийчуз, Дагъустандиъ швнуб дустагъ а?

– Республикайиъ шубуб СИЗО а. Кьибла терефнаъ Дербентдин СИЗО-2 а. Къизилюртдиъ дишагьлийирин колония, бицIидарин колония ва колония-поселение а. Мягьячгъалайин Тюбейиъ ИК-7 колония а, Приморская СИЗО-ИК-2 лап ижми къайдайин дустагъ ву, душваъ гъагъи тахсиркарвалар гъапIу, аьхю жаза тувнайи тахсиркрар а. Хасавюртдиъра саб СИЗО а. Сабишв’инди республикайиъ 10 дустагъ а. Мягьячгъалайин СИЗО-йиъ варитIан гизаф тахсиркрар – 800-900 кас а.

– Хъа дустгъариъ лихурайи гъуллугъчйири фицдар тахсиркарвалар апIури шулу?

– Асас вуди руш’ват гъадабгъбан тахсиркарвалар. Тазади ляхниз дуфнайи жигьил сержантар пул гъадабгъбан, наркотикар, телефонар гъахбан дюшюшаригъ гъяхъри шулу. ШартIнан жаза гьадабтIнайи тахсиркрари, руш’ват тувну, чпин кIул жюрбежюр ляхнариккан ккадабгъури шулу. Ич гъуллугъчйир гьациб дюшюшнаъ гъяхъри шулу. Ич отдели гъуллугъчйирихъдира гизаф ляхин гъабхура, дустагъдиъра гизаф ляхин гъабхура – дустагъдиъ айидарихъди, шартIнан жаза зигурайидарихъди. Гъуллугънан дару аьлакьйир зат духьну ккнудар, дурарихьан гьарган ихтиятди гъузувал лазим ву.

– Ихь дустгъариан гьергувалин дюшюшар гъахьнийин?

– Йиз ляхнин тажрубайиъ дустагъдиан гьергувалин дюшюшар гъахьундар. Дустагъдиъ духтрар, психологар а. Дурари дустагъдиъ айидарихъди гьаммишан гъаврикк ккаъбан ляхин гъабхура. Хъа дустагъдиъ лихурайи гъуллугъчийиина хил за гъапIиш, дустагъдиъ айириз учв хъана ярхи вахтназ дустагъдиъ гъузруваликан аьгъя. Жюрбежюр тахсиркарвалар гъапIдар дустагъдиъ жа-жаради (баракариъ) а. Мисал вуди гъадабгъиш, дустагъдин камерайиъ терррорист-экстремистдихъди сатIиди жарадар итиш, дугъу тмундариканра учвсдар террористар апIбан мумкинвал а.

– Арсен Мягьямедгьянифаевич, йис аьхирихъна дуфна. Гьаму гъябгъюрайи йисан ичв отделин фицдар хъуркьувалар а?

– Ляхин гизаф дапIнача. Ич гъуллугъчйириз хатIалу ляхнар гъахьундар. Мура хъуркьувал ву. Натижйирра ужудар ву. Урусатдин дустгъарихь тевиган, ихь республикайин дустгъар лап ужударси гьисаб апIуз шулу.

Йисра аьхирихъна гъюра. Ихь газат урхрударин варидарин гъюрайи ЦIийи йисра мубарак апIураза, дурариз варидариз жандин сагъ’вал, кIван шадвал, хизандиъ берекет хьуб ккун апIураза.

– Арсен Мягьямедгьянифаевич, маракьлу сюгьбат гъабхбаз чухсагъул, гъит, увусдар баркаллу баяр табарасаран халкьдин арайиъ артухъ ишри.

 

Арсен Ярягьмедов 1981-пи йисан Табасаран райондин ЦанитIил гъулаъ мялимдин хизандиъ бабкан гъахьну. Мектеб ккудубкIбалан кьяляхъ дугъу ДГУ-йин тарихдин факультетдиъ пишекарвал гъадабгъну ва МГУ-йин Мягьячгъалайиъ айи филиалин юридичес-кий факультетдиъра гъурхну. Урусатдин Яракьлу Кьувватарин жергйириъ гъуллугъ дапIну, 2013-пи йисазкьан Табасаран райондин Уголовный инспекцияйин начальникди гъилихну. 2013-пи йисан Табасаран райондин ОМВД-йин багахь гъапIу террактариъ зийнар духьну сагъ хьпан кьяляхъ, А.М.Ярягьмедовдиз Мягьячгъалайиъ ляхин апIуз теклиф гъапIну. Гьамусяаьт айтIан гъуллугънан подполковник А.М.Ярягьмедовди вахтназ вуди Урусатдин УФСИН-дин Дагъустан Республикайиъ айи хусуси хатIасузвалин отделин начальникдин вазифйир тамам апIура. Думу «Гъуллугънаъ кIубанвал улупбаз лигну» медалиинди лишанлу дапIна.

Комментарии:

f1 in1 ok1 t1 v1 y1

Top